
Kaynak: Prof. Dr. İlber Ortaylı (1947–2026)
Antalya Müzesi’nden başlayıp dağdaki Termessos’a, Pisidya’nın Sagalassos’una, Korkuteli ve Elmalı’nın unutulmuş kasabalarına, Myra’nın kaya mezarlarına, Aspendos tiyatrosuna, Side’ye ve Alanya tersanesine uzanan bir haftalık gezi. Prof. Dr. İlber Ortaylı’nın 2025’te Hürriyet’te Antalya için önerdiği yoldan derledik; saatleri, molaları ve pratik notları biz ekledik.
Bu rota, adı geçen kişinin yayımlanmış önerisinden AnatoliaPass editörlerince derlenmiştir; saatler, molalar ve pratik notlar bize aittir. Kişinin AnatoliaPass’i önerdiği ya da onayladığı anlamına gelmez.
Prof. Dr. İlber Ortaylı (1947–2026), 10 Ağustos 2025’te Hürriyet’teki köşesini Antalya Müzesi’ne ayırdı. Yazının çoğu müzenin deprem güvenliği ve olası yenilenmesi üzerineydi. Side Müzesi’nin durumunun da yeniden düşünülmesini, Side’nin büyük tiyatrosunun yarım kalmış restorasyonunun bir kullanım planına bağlanmasını istedi.
Yazının sonunda Ortaylı okurlarına bölgeyi konaklayarak ve inceleyerek bir haftada gezmelerini önerir. Mira, Termessos ve Sagalassos’u aynı kültür bütününün parçaları olarak sayar; Selçuklu yapılarını ve ayakta kalmış kervansarayları, Alanya’nın tersanesini ve kalesini ekler. Aspendos’u bugün de kullanılan olağanüstü bir Roma tiyatrosu diye över.
Ortaylı’nın en çok altını çizdiği yer kıyı değil yayladır: Korkuteli ve Elmalı’nın Selçuklu dönemine uzanan yapıları ve yerleşimleri, ona göre Antalya’nın kültür turizminde hep dışarıda bırakılır ve bu kasabalar birlikte ele alınmalıdır. Rotada bu yüzden Elmalı’ya yarım gün ayırdık.
Ortaylı bir sıra vermez, yerleri sayar. Biz onları araçla izlenebilecek bir döngüye dizdik: Antalya’dan dağa ve Pisidya’ya, Teke yaylasından Likya kıyısına, oradan Pamfilya’ya ve Alanya’ya. Bir haftayı beş güne sıkıştırdık; vaktin varsa Ortaylı’nın dediği gibi yavaşla. Saatler, yol süreleri ve uyarılar bize aittir.
Başlangıç: Konyaaltı Caddesi · 150 dk kal
Ortaylı’nın yazısı bu müzenin deprem güvenliği ve olası yenilenmesi üzerinedir; bölgeyi gezmeye buradan başlamak, sonra göreceğin kentlerin eserlerini önceden tanımak demektir. Perge’den çıkan imparator ve tanrı heykelleri, Likya ve Pamfilya’nın lahitleri bölgenin bütün katmanlarını bir arada gösterir; üst yarısı 2011’de yurt dışından dönen Yorgun Herakles heykeli de burada.

Müzede yenileme ve güçlendirme çalışmaları sürebilir. Açık salonları ve saatleri gitmeden kontrol et.
Müzeden Korkuteli yoluyla ≈ 45 dk; otoparktan tiyatroya ≈ 30 dk yokuş · 150 dk kal
Ortaylı Termessos’u, Mira ve Sagalassos ile birlikte aynı kültür bütününün önemli parçaları arasında sayar. Güllük Dağı’nın 1000 metreyi aşan yamacındaki kent, İskender’in MÖ 333’te kuşatmayı göze almadan önünden geçip gittiği yerdir; uçurumun kenarındaki tiyatrodan Pamfilya ovasına bakılır.

Patika taşlık ve diktir; sağlam ayakkabı giy, su al, öğle sıcağında çıkma. Milli park giriş saatlerini gitmeden kontrol et.
Antalya’dan Burdur yönüne, Ağlasun’a ≈ 2 saat · 180 dk kal
Ortaylı’nın aynı kültür bütünü içinde saydığı, Toroslar’ın kuzeyindeki Pisidya kenti. 1500 metreyi aşan yükseklikte, dağın önündeki teraslara kurulmuştur; Antoninler Çeşmesi yeniden ayağa kaldırıldı ve suyu akıyor. 1990’dan beri Belçikalı ve Türk arkeologların kazdığı kent, Ortaylı’nın 2017’de Konya’dan Akdeniz’e inen yol için de önerdiği yerlerdendir.

Yüksekte olduğu için hava serin ve rüzgârlı olabilir. Giriş saatlerini gitmeden kontrol et.
Geceyi Burdur’da geçir; Korkuteli üzerinden Elmalı’ya ≈ 2,5 saat · 150 dk kal
Ortaylı’nın en çok üzerinde durduğu eksik: Korkuteli ve Elmalı’nın Selçuklu dönemine uzanan yapıları ve eski yerleşimleri Antalya’nın kültür turizminde hep dışarıda kalır, ona göre birlikte düşünülmeleri gerekir. Yolda Korkuteli’ne uğra; Elmalı’da eski evlerin sokaklarında yürü ve 17. yüzyılın başında yapılan Ömer Paşa Camii’ni gör. Öğle için kasabada otur.

Elmalı yayladadır, kıyıdan birkaç derece serindir; kışın kar yağar. Yol durumunu gitmeden kontrol et.
Elmalı’dan Demre’ye ≈ 1,5 saat · 90 dk kal
Ortaylı’nın Termessos ve Sagalassos ile birlikte andığı Likya kenti Mira. Dik kaya yüzüne oyulmuş, ev cephesi biçimindeki mezarlar ve hemen altındaki Roma tiyatrosu; Noel Baba diye bilinen Aziz Nikolaos’un Demre’deki kilisesi de birkaç dakika uzakta.

Öğle sıcağında kaya mezarlarının önü çok ısınır; şapka ve su al. Giriş saatlerini gitmeden kontrol et.
Demre’den kıyı yoluyla Antalya’ya; ertesi sabah Serik’e ≈ 45 dk · 90 dk kal
Ortaylı Aspendos’u bugün de kullanılan olağanüstü bir Roma tiyatrosu diye över. 2. yüzyılda mimar Zenon’un yaptığı tiyatro, sahne binası ayakta kalmış en iyi korunmuş antik tiyatrolardandır; yazın opera ve bale festivali burada yapılır. Tepedeki kentte su kemerlerinin kalıntılarını da gör.

Yaz öğlenleri çok sıcak olur; sabah erken git. Giriş saatlerini ve festival programını gitmeden kontrol et.
Aspendos’tan ≈ 40 dk · 120 dk kal
Ortaylı Side’de iki şey ister: Helenistik ve Roma dönemlerinin büyük eserlerini barındıran müzenin durumunun yeniden düşünülmesi ve büyük tiyatronun hâlâ bitmemiş restorasyonunun bir plana bağlanması. Roma hamamına yerleşmiş müzeyi gez, yanındaki tiyatroya ve liman ucundaki Apollon Tapınağı’na yürü; öğle için limana in.

Antik kentin içinden geçen yol yaz aylarında çok kalabalık olur. Müzenin ve tiyatronun açık olup olmadığını gitmeden kontrol et.
Side’den Alanya’ya ≈ 1 saat · 150 dk kal
Ortaylı’nın bu geziye eklediği son durak Alanya’nın tersanesi ve kalesi. Alâeddin Keykubad’ın 1228’de yaptırdığı beş gözlü tersane, Ortaçağ’dan ayakta kalmış ender tersanelerdendir; Kızıl Kule’den tersaneye kıyı boyunca yürünür, ardından kaleye çıkılır.

Tersaneye taşlık bir kıyı yolundan ya da tekneyle varılır. Kızıl Kule ve tersane saatlerini gitmeden kontrol et.
≈ 2 sa 15 dk · hızlı feribot + otobüs · Günübirlik
Neden burada: İlk Osmanlı başkenti. Yeşil Cami, Ulu Cami ve Koza Han rahat bir günübirlik; İstanbul'da dört günden fazla kalıyorsan öneriyoruz. Bu rotanın parçası değil.
Bu rotada check-in yapan gezginler puan verebilir. Başkası veremez.
Bu rotayı yürüyen ilk gezginlerden biri ol. Sorun ya da önerin varsa toplulukta paylaş.
Rotayı yürüdükten sonra uygulamadaki check-in ile puan verebilirsin. Yorumlar kısa bir kontrolden sonra yayına alınır.

Kaynak: Prof. Dr. İlber Ortaylı (1947–2026)

Kaynak: Prof. Dr. İlber Ortaylı (1947–2026)

Kaynak: Prof. Dr. İlber Ortaylı (1947–2026)
Sepetindekiler bu cihazda kayıtlı kalır; satış açılınca kaldığın yerden devam edersin. O zamana kadar rotalar, harita ve sesli rehberler ücretsiz.